Xorijda vafot etgan O‘zbekiston fuqarosining o‘limi marhum yashagan yoki o‘lim sodir bo‘lgan joydagi O‘zbekiston konsullik muassasasida qayd etiladi. Yaqinlari, avvalo, o‘limni tasdiqlovchi tibbiy hujjatni rasmiylashtirish va tegishli konsullik bilan bog‘lanish masalasini hal qilishlari lozim.
Murojaat uchun nima tayyorlanadi? O‘lim haqidagi tibbiy hujjat, marhumning shaxsini aniqlashga yordam beradigan ma’lumotlar va ariza beruvchining hujjatlari zarur bo‘lishi mumkin. O‘zbekistondagi umumiy qoidaga ko‘ra, o‘limni qayd etish haqidagi ariza tibbiy ma’lumotnoma berilganidan keyin 3 kundan kechikmay beriladi; xorijdagi amaliy harakatlar va hujjatlarning aniq ro‘yxati konsullik bilan kelishib olinadi. Marhumning pasporti qo‘lda bo‘lmasa ham, bu holatni konsullikka bildirib, o‘limni rasmiylashtirish bo‘yicha murojaat qilish kerak.
Qayd etishdan keyin. Agar o‘lim marhum yashagan konsullik okrugidan boshqa okrugda qayd etilsa, qayd etgan konsullik marhum hisobda turgan konsullikka tegishli xabar yuboradi. O‘lim haqidagi dalolatnoma yozuvi va guvohnoma keyingi huquqiy ishlar, jumladan merosni rasmiylashtirish uchun ahamiyatga ega.
Voyaga etmagan bolalar himoyasi. Agar marhumning qaramog‘ida bo‘lgan bolalar qarovsiz qolgani ma’lum bo‘lsa, konsul bu haqda o‘sha kuni O‘zbekiston Tashqi ishlar vazirligiga xabar beradi. Shu sababli yaqinlari bolalarning qaerdaligi va ularga kim qarayotgani haqida konsullikka aniq ma’lumot berishi muhim.
Huquqiy asos — o‘zbekcha: O‘zbekiston Respublikasining Oila kodeksi, 223–225-moddalar; Vazirlar Mahkamasining 550-son qarori, 113–118-bandlar.